RADIO RIO

Adenor Leonardo Bacchi. Tite. Nu Braziliaans bondscoach, ooit 9 jaar. Tijdens het WK 1970 zit hij aan de radio gekluisterd: “Voetbalverslaggeving op de radio is als een schilderij.” Hij houdt van de verbeeldingskracht die de radio van je vraagt. Keer op keer probeert hij zich de doelpunten van de Brazilianen voor te stellen: “I was creating the winning goal with my imagination over and over again”. Nu is hij zelf verantwoordelijk voor het spel van de Seleção.

“Brazil don’t beat you on flow any more, they beat you on moments.” Michael Cox vat de prestaties van Brazilië tijdens dit WK goed samen.

Critici en analisten lijken nog te wachten op het “samba-voetbal” van Brazilië. Maar wat als dat er niet komt? Wat als dat de bedoeling niet is?

Waarom zou je iets verwachten dat niet bij dit Brazilië past?

Tite is een coach die efficiëntie boven pure schoonheid stelt. Van roekeloos, licht naïef “ge-samba” is dus geen sprake, maar dat betekent niet dat Brazilië geen goed voetbal speelt.

Laat staan een matig toernooi.

Mike Goodman drukt het als volgt uit:

“The criticism of how Brazil is playing, is obscuring just how well it’s playing.”

JOGO APOIADO

Tite omschrijft zijn voetbal met de nationale ploeg als “jogo apoiado”. Een mildere versie van “jogo bonito”, die zoveel betekent als “ondersteunend spel”.

Belangrijkste onderdeel van “jogo apoiado” zijn de driehoekjes die moeten ontstaan op het veld. De spelers moeten elkaar ondersteunen om zo het creëren van driehoekjes mogelijk te maken.

Waar kennen we die driehoekjes nu nog van?

Ook de speelstijl van Martínez is gebaseerd op driehoekjes, die vaak onstaan op de flanken.

Bij Brazilië zien we dit toernooi een gelijkaardig fenomeen als bij de Rode Duivels. Op de flank probeert Brazilië door positiewissels mensen vrij te krijgen en een driehoekje te vormen.

Schermopname (111).png

In dit geval (in de wedstrijd tegen Zwitserland) zien we dat Coutinho en Neymar van positie zijn gewisseld. Dit creërt ruimte voor Coutinho, die samen met Marcelo en Neymar een actie kan opzetten

De meest bedreven spelers in het “jogo apoiado” bevinden zich vooral op de linkerflank.

LINKS

De linkerkant van Brazilië, bestaande uit Marcelo, Coutinho en Neymar, kan je de beste linkerflank van het WK noemen.

En de Brazilianen maken daar dan ook duchtig gebruik van. Zoals door Heleen Jacques aangegeven, in de voorbeschouwing van Brazilië – Mexico bij Sporza, komen het merendeel van de aanvalsgolven bij de Brazilianen van links.

Schermopname (117).png

Tegen Mexico bedroeg het percentage aanvallen vanaf de linkerkant 47%.

Tite is zich van deze nadruk op de linkerkant, en dus Neymar, al van voor het WK bewust en wil er dan ook gebruik van maken. Hij hoopt erop dat de tegenstander te veel rekening gaat houden met Neymar en zo de rest van het elftal uit het oog verliest:

“using Neymar by not using him.”

Toch probeert Tite tijdens de voorbije wedstrijden te zoeken naar oplossingen om de rechterkant te versterken. Als de tegenstander de rechterkant wat verwaarloost, moet daar ook daadwerkerlijk dreiging vanuit gaan.

Tegen Zwitserland komt Coutinho, in de laatste 10 minuten, aan de rechterkant van de driehoek op het middenveld te spelen. In de wedstrijd tegen Costa Rica moet William in de tweede helft plaats ruimen voor Douglas Costa, die een uitstekende prestatie levert met 3 sleutelpasses.

De waarschuwing lijkt aangekomen bij William, die tegen Servië en Mexico zijn niveau opkrikt. De rechterkant begint ook te draaien en het percentage aanvalsgolven langs de rechterkant neemt toe. Tegen Mexico komen al 35% van de aanvalsgolven vanaf rechts.

De overdreven afhankelijkheid van Neymar uit de eerste wedstrijden is verdwenen. Neymar kan nu ook gebruikt worden “zonder hem te gebruiken.”

PAULINHO

Tegen Servië komt dit principe van de linkerkant als “afleidingsmanoeuvre”  naar voren bij de 1-0 van Paulinho.

Schermopname (121).png

Coutinho is de bal diep komen opvragen, Felipe Luis heeft zijn plaats overgenomen en Neymar houdt het veld breed. Ook Gabriel Jesus is wat naar de linkerflank toegeschoven.

De Servische centrale verdeding schuift mee naar links waardoor een reusachtige ruimte onstaat waar Paulinho kan in lopen. Coutinho reikt hem zijn doelpunt op een dienblaadje aan.

De infiltreur Paulinho is een belangrijk wapen voor Brazilië en Tite:

“Paulinho is such a special and unique player.”

Ze werkten al eerder samen bij Corinthians en Paulinho beschouwt “Profesor” Tite als zijn tweede vader:

“We hebben geen woorden nodig om elkaar te verstaan.”

De infiltraties van Paulinho en de onderlinge positiewissels zijn een tweede belangrijk onderdeel van het “jogo apoiado” van Tite, die het spel van Liverpool vergelijkbaar vindt met zijn filosofie.

De goede loopacties van Paulinho en zijn ploegmaats blijven natuurlijk zonder gevolg als er niet iemand zoals Coutinho is om de perfect afgemeten passes te geven. Tite staat versteld van de techniciteit van Coutinho:

“Coutinho kan ruimte creëren door zijn passes.”

SWAG

De positiewissels, infiltraties en driehoekjes vormen maar een deel van de voetbalfilosofie van de pragmatische Tite.

Hij heeft de techniciteit van de Seleção gestut met een geweldige defensieve stabiliteit. De Britste krant “The Guardian” omschrijft het spel van de Brazilianen onder Tite als “underpinned swagger.”

De statistieken zijn intussen bekend. Nog maar één (onterecht) doelpunt tegen dit toernooi en het laatste tegendoelpunt uit ‘open spel’ dateert uit 5 september 2017.

Als we de “Expected Goals tegen” (het aantal verwachte tegendoelpunten van een team op basis van de grootte van de weggeven kansen) bekijken, zien we dat Brazilië enkel Frankrijk en Uruguay moet laten voorgaan als beter verdedigende ploegen.

Deze defensieve stabliliteit en de (overdreven) voorzichtigheid in balbezit kunnen een verklaring vormen voor het omschrijven van dit Brazilië als “saai”. Maar het werkt en vormt het uitgangspunt van deze bondscoach.

Schermopname (122).png

Brazilië verdedigt het meest in een 4-1-4-1-opstelling. Hierbij staat Casemiro tussen verdediging en middenveld. Benieuwd of het inbrengen van Fernandinho in plaats van Casemiro hier invloed op zal hebben?

Op het bovenstaande beeld houdt Neymar zich goed aan zijn taak, maar dit gebeurt niet altijd. Neymar komt vaak naar voren en maakt er zo meer een 4-1-3-2 van. Als Brazilië zo verdedigt, kan Meunier daar misschien van profiteren.

CARLO

In 2014 neemt Tite een sabbatical en trekt hij naar Europa om meer te leren over tactiek.

Hij legt zijn oor te luister bij Carlo Ancelloti, op dat moment coach van Real Madrid. Ancelotti leert Tite meer over hoe je kan aanvallen in een 4-3-3-opstelling (Brazilië hanteert die) en hoe je dan vervolgens kan verdedigen vanuit 4-4-2 (het plan-B van Tite).

De defensieve prinicpes van zijn elftal doet Tite uit de doeken op de persconferentie na de wedstrijd tegen Mexico. Tite, die tactische vragen – opvallend – geregeld naar zijn assistent Sylvinho doorsluist, neemt nu wel zelf de tijd om deze vraag te beantwoorden:

“Wij dekken zones af, geen individuen. Zo maak je de zones voor de tegenstander kleiner. Daarom ‘blocken’ wij ook veel schoten. Eerst verdedig je jouw zone, dan de bal en dan pas de man. Dat is de strategie die wij gebruiken en inoefenen.”

Assistent Sylvinho verduidelijkt waarom er zoveel Brazilaanse aandacht is voor het defensieve werk:

“Balans in een team zorgt ervoor dat je geen doelpunten binnenkrijgt. Kijk bijvoorbeeld naar Juventus. 7 keer kampioen door aandacht voor de balans. Om kampioen te worden mag je geen domme doelpunten weggeven. Dat maakt je nog geen defensieve ploeg, maar wel goed georganiseerd.”

JOGO ADAPTADO

Deze aandacht voor balans in het elftal, zorgt ervoor dat Brazilië er ook niet voor terugdeinst om zich aan te passen aan de tegenstander (sorry, meneer Mulder).

Tegen Mexico komt dit het meest opzichtig naar boven. In het begin van de wedstrijd verdedigt Brazilië nog vanuit zijn vertrouwde 4-1-4-1.

Schermopname (124).png

Maar na een 25-tal minuten verandert Tite dit. Hij gaat verdedigen vanuit een 4-4-2-opstelling.

Het plan-B wordt uitgerold.

Schermopname (125).png
4-4-2 (Fagner ontbreekt op dit beeld)

Op de persconferentie na de wedstrijd bevestigen Tite en Sylvinho ook deze omzetting naar plan-B. Sylvinho geeft zelfs de belangrijkste reden voor de omzetting mee:

“Zo konden we meer vrijheid geven aan Neymar.”

Mexico probeerde aan het begin van de wedstrijd ook van Fagner te profiteren, maar deze omzetting zorgde er mee voor dat Fagner verdedigende steun kreeg van William.

Hoe zal Brazilië straks verdedigen?

Wordt het 4-1-4-1 of toch 4-4-2?

Plan A of plan B?

Tite zal zich zeker aanpassen aan het plan waar Martínez al maanden op broedt.

Jogo adaptado.

Radio aan. Ogen dicht.

Beeld je ze maar in, Martínez.

The Winning Goal.

 

Advertenties

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s